خودروهای سواری کمتر از ۲۰ درصد مقصر آلودگی هوا؛ نیروگاه ها و ناوگان دیزلی عامل اصلی

فرهنگ اقتصاد _ در حالی که انتقادها بر مصرف سوخت خودروهای سواری متمرکز شده، گزارش های رسمی و اظهارات دبیر انجمن سازندگان قطعه نشان می دهد سهم خودروهای شخصی در آلودگی هوا کمتر از ۲۰ درصد است و منابع اصلی شامل نیروگاه ها، صنایع، کیفیت پایین سوخت و خودروهای تجاری دیزلی هستند.

انتقادات گسترده ای در هفته های اخیر نسبت به نقش خودروهای سواری در آلودگی هوای کلان شهرها مطرح شده است. بسیاری از رسانه ها این خودروها را عامل اصلی معرفی کرده اند، اما داده های شرکت کنترل کیفیت هوای تهران و انجمن سازندگان قطعه تصویر متفاوتی ارائه می دهد.

بر اساس این گزارش ها:

– ۴۰ درصد آلودگی هوا ناشی از سوخت نیروگاه هاست؛ در تهران هشت نیروگاه فعال هستند که پراکندگی بالایی دارند.

– ۲۰ درصد آلودگی به خودروهای تجاری دیزلی (اتوبوس ها و کامیون ها) مربوط می شود که گازوئیل و مازوت مصرف می کنند.

– ۲۰ درصد دیگر از صنایع ثابت مانند کارخانه های سیمان و صنایع سنگین ناشی می شود.

– سهم خودروهای سواری و شخصی کمتر از ۲۰ درصد برآورد شده است.

مازیار بیگلو، دبیر انجمن سازندگان قطعه، تأکید کرده است که تمرکز صرف بر خودروهای سواری به معنای نادیده گرفتن ۸۰ درصد منابع اصلی آلودگی است. او یادآور شد که حتی در روزهایی که تردد خودروها به حداقل می رسد، آلودگی هوا کاهش نمی یابد و این نشان دهنده نقش پررنگ نیروگاه ها و صنایع است.

بیگلو همچنین به کیفیت پایین سوخت اشاره کرد: موتور خودروهای داخلی از سال ۱۳۹۷ به استاندارد یورو۵ ارتقا یافته اند، اما همچنان با بنزین یورو۴ کار می کنند. این ناهماهنگی موجب افزایش مصرف سوخت و ناکارآمدی استانداردهای جدید شده است. او افزود که کیفیت پایین گازوئیل مانع توسعه خودروهای دیزلی در ایران شده، در حالی که در اروپا بیش از نیمی از خودروهای سواری با سوخت دیزلی کار می کنند.

از سوی دیگر، مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران اعلام کرده است که در سیاهه جدید انتشار آلودگی هوا، منابع تازه ای مانند تاکسی های اینترنتی، سهم کشاورزی اطراف تهران و نقش نیروگاه منتظرالقائم در مسیر باد غالب تهران نیز بررسی شده اند. این گزارش قرار است در روز هوای پاک (۲۹ دی ماه) رونمایی شود و مبنای سیاست گذاری برای توسعه خطوط حمل ونقل و برقی سازی ناوگان شهری قرار گیرد.

بر اساس داده های رسمی، خودروهای سواری تنها حدود ۲۰ درصد در آلودگی هوا نقش دارند. نیروگاه ها، صنایع و ناوگان دیزلی تجاری سهم اصلی را بر عهده دارند. بنابراین راهکار کاهش آلودگی هوا تنها با محدودیت خودروهای شخصی محقق نمی شود، بلکه نیازمند اصلاح کیفیت سوخت، اسقاط خودروهای فرسوده، برقی سازی ناوگان شهری و مدیریت منابع ثابت آلاینده است.

در پایان می توان گفت؛ خودروهای سواری تنها ۲۰٪ مقصر آلودگی هوا هستند؛ نیروگاه ها، صنایع و ناوگان دیزلی سهم اصلی را دارند. راهکار کاهش آلودگی، اصلاح سوخت و برقی سازی ناوگان است.